Rzeka Rawka

Rzeka Rawka jest rzeką niezwykle ciekawą, atrakcyjną dla kajakarzy i miłośników turystyki pieszej oraz rowerowej. Płynie dobrze rozwiniętymi meandrami, na znacznej długości wśród lasów, gdzie wysokość skarp rzecznych sięga kilkunastu metrów. Od źródła, które znajduje się na wschód od Koluszek do ujścia, czyli na całej swej długości 97 kilometrów, Rawka jest rzeką nieuregulowaną i objęta ochroną w postaci rezerwatu przyrody, płynie także przez Bolimowski Park Krajobrazowy. Ze względu na walory przyrodnicze oraz na znaczny spadek rzeka Rawka należy do najciekawszych szlaków kajakowych Polski. Jest odwiedzana przez rzesze kajakarzy i jest zaliczana do trudniejszych rzek na Niżu Polskim.

Rzeka Rawka przepływa przez obszar Niziny Środkowomazowieckiej, Równiny Łowicko-Błońskiej oraz Wysoczyznę Rawską i Wzniesienia Łódzkie. Zlewnia rzeki Rawki położona jest w województwie łódzkim, w granicach powiatów: Rawa Mazowiecka, Skierniewice, Łowicz. Powierzchnia zlewni wynosi 1191,7 kilometrów kwadratowych. Jej część prawostronna posiada bardziej rozwiniętą sieć dopływów takich jak: rzeka Korabiewka, rzeka Chojnatka, rzeka Białka, Rylka i Krzemionka. Górna część zlewni leży w obszarze moren czołowych zlodowacenia środkowopolskiego, utworzonych z piasków i żwirów z głazami, a także z glin piaszczystych i spiaszczonych. Ta część zlewni jest pagórkowata i falista. Środkowa część zlewni ma rzeźbę nisko falistą z wyraźnymi wysoczyznami morenowymi. Dolna część zlewni posiada rzeźbę płasko-równinną, w obszarze moreny dennej zbudowanej z glin i piasków gliniastych. Grunty zlewni w przeważającej mierze są użytkowane rolniczo – 74% powierzchni, w tym: grunty orne stanowią 66% , użytki zielone – 8%. Pozostałe obszary zajmują lasy – 19%, wody – 1%, drogi i zabudowa – 6%. Lasy – wysokopienne olchowe, sporadycznie na wyniesieniach – sosnowe. Większe kompleksy leśne występują w źródłowym odcinku rzeki do ujścia rzeki Krzemionki.

Rzeka Rawka ma długość 97,00 km i jest prawostronnym dopływem Bzury. Źródła rzeki umiejscowione są w dwóch ramionach: Rawka Lewa wypływa na wysokości 195 m n.p.m. w rejonie wsi Turbowice, Rawka Prawa wypływa na wysokości 180 m n.p.m. w rejonie wsi Rewica. W górnym biegu jest rzeką o charakterze wyżynnym, natomiast w biegu środkowym i dolnym – nizinnym.  Najwyższe stany wód w Rawce występują w marcu, najniższe stany i przepływy notowane są zimą – od grudnia do lutego oraz latem w lipcu i sierpniu.

Średni spadek rzeki Rawki wynosi 0,98‰, a średni spadek doliny 1,36‰. W jej górnym biegu szerokość dna waha się od 0,4 do 5 m, w dolnym 7-20 m. W korycie występują naturalne i sztuczne przeszkody. Cechą charakterystyczną rzeki jest stosunkowo duża częstotliwość występowania wody z brzegów, która zalewa doliny i liczne starorzecza, stale lub okresowo łączące się z głównym korytem. Stwarza to dobre warunki bytowania oraz rozrodu ichtiofauny.

Dolina rzeki Rawki jest cennym przyrodniczo obiektem ze względu na bardzo licznie reprezentowaną florę. Bezpośrednio w rzece oraz wzdłuż jej brzegów stwierdzono obecność około 350 gatunków roślin, z czego 27 prawnie chronionych. Był to jeden z głównych powodów ustanowienia w 1983 roku Rezerwatu Rawka, którego celem jest ochrona koryta rzeki Rawki z rozgałęzieniami od źródeł do ujścia. W zlewni tej rzeki zlokalizowane są następujące zbiorniki wodne: Góra, Jankowice, Józefin, „Tatar”, „Dolna”, Żydomice, Kurzeszyn, Doleck, Grabskie Budy, Ruda, Kamion, Suliszew, Keszyce. Najważniejszymi dopływami Rawki są:

  • Korabiewka o długości 28,80 km i szer. 5,00 m,
  • Białka o długości 28,46 km i szer. 5,00 m,
  • Rylka o długości 28,08 km i szer. 7,00 m,
  • Chojnatka o długości 16,52 km i szer. 5,00 m
  • Krzemionka o długości 22,90 km i szer. 8,00 m

Dopływy Rawki odznaczają się bardzo zbliżoną charakterystyką morfologiczną do cieku głównego. Za najładniejszy odcinek uważany jest fragment doliny Rawki powyżej Bolimowa, gdzie rzeka płynie w bezpośrednim sąsiedztwie Puszczy Bolimowskiej.

Rzeka Rawka w ostatnich latach zyskuje ogromną popularność wśród kajakarzy, którzy przyjeżdżają tu z najdalszych zakątków Polski. Jest rzeką malowniczą, ale i w niektórych miejscach bardzo uciążliwą. Na całym odcinku Puszczy Bolimowskiej znajdują się różnego typu utrudnienia w postaci zwalonych drzew, jazów młyńskich i innych. Rawka nadaje się na jednodniowe, jak i również na wielodniowe spływy kajakowe. W internetowym konkursie na Rzekę Roku 2014 Klubu Gaja zwyciężyła właśnie rzeka Rawka, która otrzymała uznanie od 7403 głosujących internautów, drugie miejsce zajęła rzeka Świder z 6760 głosami.